หน้าแรก Educate 4,000 ปีก่อน เขาทำประกันกันยังไง?

4,000 ปีก่อน เขาทำประกันกันยังไง?

570
0

เคยสงสัยกันไหมว่าประกันชีวิตและประกันภัยต่างๆที่เราทำกันอยู่ในปัจจุบันบันนี้ มันมีบรรพบุรุษและเรื่องราวต่างๆในอดีตถึงการพัฒนามาอย่างไร?

ผมเลยไปอ่านข้อมูลต่างๆตามเวปไซต์ประวัติศาสตร์เกี่ยวกับประกันก็พบว่าแม้สมันก่อนมันยังไม่ได้มีพัฒนาการเหมือนสมัยนี้แต่ Concept ของการการเงิน การออมเงิน การตั้งสำรอง ประกัน เครดิต เพื่อใช้ในการค้าและความเสี่ยงต่างๆมันไม่ได้ต่างไปจากเดิมเท่าไหร่

อย่างประกันเนี่ยมันก็เกิดจากมนุษย์ไม่ต้องการที่จะรับความเสี่ยง เช่น ในเรื่องของการค้า ไปจนถึงเรื่องทางการเมือง การค้าที่มีการใช้หลักประกันนั้นถ้าย้อนกลับไปในสมัย 4,000 ปีก่อน ก็จะเห็นได้ในอาณาจักรบาบิโลน อาจจะมีคนคุ้นๆนะครับดินแดนนี้อยู่ตรงแม่น้ำไทกริส ยูเฟติส ปัจจุบันคือประเทศอิรัก ใกล้ๆแบกแดด เมืองหลวงครับ

(รูป MapMaster)

ในสมัยก่อนเวลาเขาทำการค้าที่จะต้องเดินทางไปในเส้นทางที่ไกลแสนไกล มันก็จะต้องจ้าง “เซลล์แมน” ไปขายของให้ แต่ปัญหาก็คือถ้าเราเป็นพ่อค้า เราจะมั่นใจในตัวเซลล์แมนของเราได้อย่างไร? เพราะมันอาจจะเกิดปัญหาได้ เช่น

  • อยู่ๆเซลล์แมนเอาของไปเลยแล้วพาลูกเมียย้ายไปอยู่เมืองอื่น
  • ของหาย เกิดภัย โดนปล้นระหว่างทาง
  • ไปขายของแล้วแต่ไม่ประสบความสำเร็จ ค้าขายไม่ได้กำไร

แน่นอนว่า ถ้าเราเป็นเจ้าของกิจการความไว้วางใจเราอาจจะเริ่มต้นจาก ความเชื่อถือกันที่เราเรียกว่า “การมีเครดิต” แต่ต้องอย่าลืมว่าความน่าเชื่อถือมันก็ไม่ได้การันตีอะไร

ประกันในยุคแรกๆก็จะเป็นลักษณะของการเอาทรัพย์สินมาวางค้ำประกันเอาไว้ว่า เอาของไปขายแล้วจะกลับมา ถ้าไม่กลับมาก็จะถูกยึดทรัพย์สินที่ค้ำประกันไป สิ่งที่เขานำมาเป็นหลักประกันก็จะหนีไม่พ้น

  1. ทรัพย์สินต่างๆ
  2. ครอบครัว ลูก-เมีย (เอาไปขายต่อเป็นทาสได้)

หลักทรัพย์ค้ำประกันพวกนี้ก็จะต้องตีมูลค่าเทียบกับสิ่งที่ทางเซลล์แมนเอาไปขาย หากเกิดความผิดพลาดทำให้เกิดความสูญเสียก็จะยึดสินทรัพย์ค้ำประกันไป แต่ถ้ากลับมาค้าขายได้กำไร เซลล์แมนก็จะได้กำไรร่วมกัน

ถ้าเราสังเกตดีๆนะครับ การใช้ลูก เมีย หรือบุคคลที่เป็นเครือญาติมักจะถูกนำมาใช้เป็นหลักประกันทางการเมืองด้วย เช่น กษัตริย์ของประเทศที่แข็งแกร่งก็จะสั่งให้บรรดาเมืองภายใต้การคุ้มครองส่งเครื่องราชบรรณาการ ส่งลูกชายมาอยู่เป็นหลักประกัน ส่งน้องสาวหรือลูกสาวมาแต่งงานด้วย ก็ถือว่าเป็นการประกันอย่างหนึ่งในอดีตครับ

นอกจากนี้แล้ว มันยังมีเรื่องของการเดินเรือพูดถึงในกฎหมายในยุคของ ฮัมมูรามี กับการประกันดังนี้ครับ

If a merchant receives a loan to fund his shipment, he would pay the lender some money in compensation for the lender providing a guarantee that he would cancel the loan if the shipment sank or was stolen.

ประกันดังกล่าวในอดีตเราจะเรียกว่า Bottomry และ Respondentia โดยเป็นการค้ำประกันระหว่าง เจ้าของเรือกับนายทุนนะครับ

บางครั้งเจ้าของเรือจะต้องเดินทางไปค้าขาย อาจจะต้องมีค่าใช้จ่ายและการซ่อมแซม ก็จะทำสัญญา Bottomry กับทางนายทุน แต่ถ้ามีตัวสินค้าบนเรือด้วยจะทำสัญญา Repondentia ซึ่งจะใช้เรือเป็นหลักประกัน

กล่าวคือถ้าเรือออกเดินทางไปค้าขายแล้ว เรือกลับมาจะต้องจ่ายเงินคืนพร้อมผลตอบแทน แต่ถ้าเรือกลับมาแบบไม่สามารถจ่ายได้ก็จะต้องให้ทางนายทุนยึดเรือไป แต่ในกฎหมายก็เขียนไว้ว่าในกรณีทีเรือจมระหว่างทาง นายทุนก็จะไม่ได้อะไรเช่นกัน

ถ้าเทียบกับสมัยนี้มันก็ดูแปลกๆเนอะที่ทรัพย์สิน (เรือ) มันไม่ได้อยู่ในมือเรา เราจะได้ของหรือได้เงินเมื่อเรือมันกลับมาอย่างปลอดภัยเท่านั้น ก็เลยไม่ได้ Practise ที่เจ้าของเงินต้องรับความเสี่ยงด้วย ซึ่งในปัจจุบันจะต่างไปเพราะเราจะให้มีการจ่ายค่าประกันก่อน กลับมาก็จบ เกิดเหตุไม่กลับมาก็เคลมประกัน แต่ละยุคมันก็ดูแตกต่างกันไปบ้าง แต่อย่างไรก็ตามมันก็คือหลักการบริหารความเสี่ยง ตามบริบทของยุคสมัยนะครับ

สรุปก็คือประกันในอดีตเนี่ยก็เป็นเครื่องมือใช้บริหารความเสี่ยง โดยที่จะใช้หลักทรัพย์ต่างๆมาค้ำประกันเอาไว้เพื่อให้กิจกรรมมันเดินต่อได้ ไม่ว่าจะเป็นการค้า การลงทุน การเมือง

4,000 ปีก่อนมันก็พัฒนามาเรื่อยๆนะครับ ไม่ว่าจะเป็น จีน กรีก โรมัน ก็มีการพัฒนาสิ่งที่จะบริหารความเสี่ยง เห็นแล้วใช่ไหมครับว่าประกันเป็นเรื่องที่สำคัญตั้งแต่อดีตมาจนถึงปัจจุบัน

 

Source ข้อมูล :

  • คปภ.
  • Wikiepdia
  • Investopedia
  • Risk-engineering.org